Do głównych obowiązków członków obwodowych komisji wyborczych należy przede wszystkim czuwanie nad prawidłowością przebiegu głosowania oraz ustalenie ich wyników. Z kolei do uprawnień osób biorących udział w pracach komisji należą:
- dieta:
- w I turze wyborów wynosi dla przewodniczącego obwodowej komisji wyborczej 700 zł, zastępcy przewodniczącego obwodowej komisji wyborczej 600 zł, a członka obwodowej komisji wyborczej 500 zł,
- w II turze wyborów członkom komisji przysługują, w związku z tym głosowaniem, zryczałtowane diety w 3/4 wysokości diet należnych w I turze wyborów.
Ciekawym jest fakt, że zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych kwoty diet oraz zwrot kosztów wobec członków komisji są zwolnione z podatku do kwoty 3000 złotych miesięcznie, dlatego nie trzeba ich wykazywać w zeznaniu rocznym PIT jako dochodu.
- zwrot kosztów podróży i noclegów. W związku z wykonywaniem zadań członkowi komisji przysługuje zwrot kosztów przejazdów lub dojazdu środkami komunikacji publicznej. W uzasadnionych przypadkach, związanych w szczególności z brakiem możliwości przejazdu lub dojazdu środkami komunikacji publicznej, członkom komisji przysługuje zwrot kosztów przejazdu innymi środkami transportu zbiorowego lub za zgodą przewodniczącego komisji, własnym środkiem transportu. Należności są wypłacane na podstawie rachunków, oświadczeń i poleceń wyjazdu służbowego akceptowanych przez przewodniczącego bądź zastępcę przewodniczącego,
- zwolnienie od pracy:
- na dzień głosowania oraz liczenia głosów, a także na dzień następujący po dniu, w którym zakończono liczenie głosów, z zachowaniem prawa do świadczeń z ubezpieczenia społecznego oraz uprawnień ze stosunku pracy, co oznacza że pracodawca wypłaci wynagrodzenie tak jakby pracownik był obecny w miejscu pracy,
- do 5 dni zwolnienia od pracy z zachowaniem prawa do świadczeń z ubezpieczenia społecznego oraz uprawnień ze stosunku pracy, z wyjątkiem prawa do wynagrodzenia.
Członkowie komisji wyborczej w razie zamiaru skorzystania ze zwolnienia od pracy są obowiązani, co najmniej na 3 dni przed przewidywanym terminem nieobecności w pracy, uprzedzić, w formie pisemnej, pracodawcę o przyczynie i przewidywanym okresie nieobecności w pracy, a następnie, nie później niż następnego dnia po upływie okresu nieobecności w pracy, dostarczyć pracodawcy zaświadczenie usprawiedliwiające nieobecność w pracy wykonywaniem zadań komisji.
Zaświadczenie zawiera imię i nazwisko osoby wchodzącej w skład danej komisji, wskazanie podstawy prawnej zwolnienia od pracy oraz przyczynę i czas nieobecności w pracy.
Zaświadczenie opatrzone pieczęcią obwodowej komisji wyborczej podpisuje przewodniczący danej komisji, a dla przewodniczącego komisji – jego zastępca.
Dokument sporządzany jest w dwóch egzemplarzach, z których jeden otrzymuje członek komisji, a drugi pozostaje w dokumentacji komisji.